De Voordelen Van Naar Muziek Luisteren: Goed Voor Je Gezondheid?

We luisteren gemiddeld 190 minuten per dag, bewust of onbewust, naar muziek. We kunnen wel stellen dat muziek een fundamenteel onderdeel is van ons leven. Vrijwel alle culturen, van de meest primitieve tot de meest geavanceerde, maken en luisteren naar muziek. Het menselijk brein en zenuwstelsel is in staat muziek van lawaai te onderscheiden en om te reageren op ritme, herhaling, tonen en melodieën. Is dit een biologisch ‘ongeluk’ of dient het een doel? Hierover zijn wetenschappers het nog niet eens. Wat wel als een paal boven water staat is dat muziek een positieve invloed heeft op de hersenen. Luisteren naar muziek zorgt ervoor dat mensen zich beter voelen, meer bewegen, een beter seksleven hebben en een gelukkiger leven leiden. In dit artikel bespreken we de resultaten van enkele onderzoeken naar de effecten van het luisteren naar muziek.

HOE BEREIKT MUZIEK ONZE HERSENEN?

Zoals elk geluid komt muziek in de vorm van geluidsgolven bij onze oren. Deze golven worden opgevangen door het uitwendige oor. Via de gehoorgang gaan ze naar het trommelvlies. Het trommelvlies gaat trillen zodra de geluidsgolven ermee in contact komen. Deze trillingen worden doorgegeven langs de ketting van kleine botten in het middenoor totdat ze het derde bot bereiken, de stijgbeugels. Vanuit hier wordt verbinding gemaakt met het slakkenhuis.

Het slakkenhuis is een bijzonder deel van onze oren. Het is gevuld met vloeistof en 10.000 tot 15.000 kleine haarcellen, ook wel trilhaartjes genoemd. De geluidsgolven die via de stijgbeugels het slakkenhuis bereiken zorgen ervoor dat de haarcellen zwaaiende bewegingen maken. De haarcellen geven op hun beurt chemische neurotransmitters af die de gehoorzenuw activeert en kleine elektrische stromen naar de auditieve cortex, deze is in de temporale kwab van de hersenen te vinden, stuurt.

Gedeeltes van het oor die muziek verwerken

HOE VERWERKT ONS BREIN DE MUZIEK?

Hier worden zaken nog ingewikkelder. Verschillende studies met MRI en ‘positron emission tomography (PET) scans suggereren dat zenuwnetwerken in verschillende delen van de hersenen de primaire verantwoordelijkheid dragen voor het decoderen en interpreteren van de geluidsgolven. Zo is er bijvoorbeeld een klein gebied in de rechter slaapkwab die essentieel is in het waarnemen van toonhoogtes (de basis voor een melodie), akkoorden (meerdere toonhoogtes tegelijkertijd) en harmonie (meerdere melodieën tegelijkertijd). Een ander stukje wat hier in de buurt ligt is op zijn beurt weer verantwoordelijk voor het decoderen van timbre (de kwaliteit waarmee hersenen onderscheid kunnen maken tussen verschillende instrumenten die dezelfde noot spelen). Weer een ander deel, het cerebellum, verwerkt ritme en de frontale kwabben interpreteren de emotionele inhoud van muziek.

Een gezond menselijk brein is prima in staat om deze complexe taken uit te voeren. Toch kunnen we stellen dat de hersenen van musici fijner op deze verschillende taken zijn afgesteld. Aan de andere kant zien wetenschappers ook dat mensen met hersenschade minder goed zijn in het uitvoeren van complexe taken. De neurobiologie van muziek is een zeer gespecialiseerd vakgebied.

Delen in het brein die muziek verwerken

MUZIKANT OF DOKTER?

Volgens Arnold Steinhardt, mede-oprichter en eerste violist van het Guarneri String Quartet, bestaat het publiek bij kamermuziek altijd uit veel zorgverleners. “Van podotherapeuten tot psychiaters. Er lijkt een mysterieuze en krachtige ondergrondse spoorweg te zijn die geneeskunde en muziek met elkaar verbindt. Misschien is muziek een net zo effectief middel tot genezing en maken doktoren en musici deel uit van een grotere orde die de behoefte van de mensheid dient. We kunnen ze bijna zien als broers en zussen.” Dit kan een van de redenen zijn waarom er zo veel onderzoek is gedaan naar de voordelenvan luisteren naar muziek op onze gezondheid.

VOORDELEN VAN LUISTEREN NAAR MUZIEK VOOR DE GEEST

Onderzoekers van de University of California, Irvine, hebben onderzoek gedaan naar de effecten van luisteren naar muziek de cognitieve functie in het algemeen en het ruimtelijk-temporeel redeneren in het bijzonder beïnvloed. In dit onderzoek legden de onderzoekers een aantal standaard IQ-vragen voor aan drie verschillende groepen. De eerste groep heeft vooraf 10 minuten naar muziek van Mozart geluisterd. De tweede groep luisterde 10 minuten naar ‘ontspannende muziek’ geluisterd en de derde heeft geen muziek beluisterd. Het resultaat van deze test was dat het luisteren naar muziek van Mozart de testresultaten consequent verhoogde. Vervolgens controleerden de onderzoekers of dit effect alleen bij klassieke muziek toetrad of dat muziek in zijn algemeenheid mentale prestaties zou verbeteren. Ook uit deze test kwam de muziek van Mozart als winnaar naar voren.

Hoe het kan dat (klassieke) muziek cognitieve prestaties verbeteren is voor de onderzoekers niet helemaal duidelijk. Ze speculeren over dat het luisteren naar muziek helpt bij het organiseren van het afvuren van zenuwcellen in de rechterhelft van de hersenschors. Dit deel van de hersenen is verantwoordelijk voor de hogere functies. Volgens deze theorie fungeert muziek als een soort oefening die geselecteerde hersencellen opwarmt, waardoor ze informatie efficiënter kunnen verwerken.

WERKT MUZIEK STRESSVERMINDEREND?

Al sinds mensenheugenis wordt er muziek gemaakt en beluisterd. Het stelt ons in staat om onze gevoelens te uiten en met anderen te communiceren. Muziek kan niet alleen onze gevoelens uiten, het is zelfs in staat om ons te veranderen. De Britse toneelschrijver William Congreve zei in 1697 al dat “muziek de charmes heeft om een woeste borst te kalmeren”. Is muziek dan ook in staat om mensen met stress te kalmeren?

Een studie uit New York onderzocht hoe muziek chirurgische patiënten beïnvloedt. Aan dit onderzoek werkten 40 mensen met staar mee met een gemiddelde leeftijd van 74 jaar. De helft van deze groep ontving de normale zorg. De andere helft kreeg ook deze zorg, maar luisterden voor, tijdens en direct na de operatie naar muziek naar hun eigen keuze.

Vóór de operatie hadden de testpersonen in beide groepen een vergelijkbare bloeddruk. Een week voor de operatie was het gemiddelde 129/82 millimeter kwik (mm Hg). Dit steeg bij beide groepen vlak voor de operatie naar 159/92, de gemiddelde hartslag steeg met 17 slagen per minuut. De patiënten uit de eerste groep, zonder muziek, bleven tijdens de operatie hypertensief, terwijl de druk van degene die naar muziek luisterden snel afnam. Deze laatste groep gaf aan dat ze zich tijdens de operatie rustiger en beter voelden. Een kleine kanttekening bij dit onderzoek; gebleken is dat chirurgen minder tekenen van stress en verbeterde prestaties lieten zien tijdens het luisteren naar zelfgekozen muziek.

MUZIEK ALS ANTIDEPRESSIVA?

Dat muziek een positieve invloed heeft op ons lichaam is inmiddels wel duidelijk. In sommige gevallen helpt het zelfs om de stemming van mensen met depressieve stoornissen te verbeteren. Ook hier zijn de afgelopen jaren diverse onderzoeken naar gedaan. Vier onderzoeken, uitgevoerd tussen 1994 en 1999, komen allemaal tot dezelfde conclusie: muziektherapie vermindert de symptomen van depressie. Een stuk later, in 2002, is hier opnieuw onderzoek gedaan. Een groep van 60 volwassenen met chronische pijn bewees dat muziek pijn, depressie en handicaps kon verminderen. Dit zijn allemaal enorm positieve resultaten, maar dit houdt jammer genoeg niet in dat muziek de plaats van antidepressiva in zal nemen.

STIMULANS TOT MEER BEWEGING

Iedereen die wel eens in een sportschool is geweest zal weten dat atleten maar wat graag muziek luisteren. Velen van hen zweren bij hun muziek en geloven zelfs dat dit hun prestaties bevorderen. Ook hier is weer veel onderzoek naar gedaan. Jammer genoeg met wisselvallende resultaten.

Een Britse studie onderzocht of rock, dans, inspirerende muziek en géén muziek de prestaties van hardlopers beïnvloed. Veel van de atleten waren ervan overtuigd dat muziek nuttig was tijdens hun inspanningen, maar dit bleek niet het geval te zijn. Een ander onderzoek uit het Verenigd Koninkrijk toont echter aan dat muziek het uithoudingsvermogen op een loopband wel beïnvloed. Deze conclusie is in een Israëlisch onderzoek deels bevestigd. Hieruit kwam naar voren dat muziek het anaerobe piekvermogen op een fietsergometer verhoogde, maar dat dit slechts van korte duur was. Dit werkt echter ook niet voor ontspannende muziek. Wil je dat je prestaties tijdens een workout worden verbeterd? Luister dan vooral naar stimulerende muziek.

KWALITEIT VAN GELUID

Dat muziek positieve effecten heeft op onze gezondheid is inmiddels wel duidelijk. Dit wetende, vragen wij ons af of de kwaliteit van geluid de positieve effecten versterkt. Hier is in een grote, internationale studie onderzoek naar gedaan. Dit experiment is opgezet met meer dan 3000 mensen uit verschillende Europese landen. “Ons doel was om meer te weten te komen over de impact van geluidskwaliteit op positieve emoties. En dat is gelukt.” Aldus Daniel Müllensiefen, muziekpsycholoog aan de Goldsmiths College. Uit dit onderzoek zijn enkele opvallende resultaten gekomen:

  • Door naar muziek met een goede kwaliteit te luisteren waarderen mensen muziek meer. Tot wel 20% meer. Ook voelt 8% van de mensen meer emoties dan degenen die luisteren naar muziek met slechte kwaliteit. Door goed geluid beleefd men muziek een stuk intenser. Het roept diepere emoties op, zoals een gevoel van verwondering, tederheid, kracht, nostalgie, plezier, rust en verdriet.

  • Mensen die waarde hechten aan geluidskwaliteit, blijken een stuk gelukkiger te zijn. Met tot wel 9 punten verschil op een schaal van 0 tot 100. Ook hechten deze mensen meer waarde aan muziek en technologie. Ook zijn ze actiever met muziek bezig en luisteren ze langer per dag.

  • Luisteren naar muziek verbindt mensen. 76% van de ondervraagden voelt direct een klik met iemand die van dezelfde muziek houdt. Maar liefst 70% geeft aan dat een goede muzieksmaak iemand aantrekkelijker wordt en 59% van hen vindt dat de juiste muziek seks veel beter maakt en de ervaringen in bed avontuurlijker.

  • Naar muziek luisteren verbetert het humeur en verminderd stress. Ruim tweederde van de ondervraagde personen geeft aan dat muziek hun humeur verbeterd. Een nog grotere groep, 74%, voelt zich minder gestrest wanneer zij naar hun favoriete nummer luisteren.

  • Door naar muziek te luisteren behalen mensen hun gezondheidsdoelen sneller. Voor 59% van de deelnemers is muziek de perfecte motivatie om te beginnen aan een workout. 75% van de deelnemers geeft aan dat muziek een grotere impact op hun sportprestaties heeft dan het nemen van voedingssupplementen. En maar liefst 81% van de mensen geeft aan dat muziek helpt bij het behalen van fitnessdoelen.

GENIET VAN KWALITATIEVE MUZIEK

Onze levens worden iedere dag drukker. We begrijpen dat je vrije tijd erg kostbaar is. Tijd die we maar wat graag vullen met de beste kwaliteit geluid, wat mogelijk is met de VEDDAN Origin. Kom eens langs voor een luistersessie, we vertellen je er graag alles over.

Geniet van de voordelen van luisteren naar muziek met de high-end VEDDAN Origin speaker